Vestmannaeyjar – De vurige magie van de Westman Eilanden

Vestmannaeyjar – De vurige magie van de Westman Eilanden

Last update: 21 January 2022

A spectacular island and festival

I normally write my stories in English, but this is a one-off exception. My article about Vestmannaeyjar became my most popular story by far. I wrote it in January 2017 as a public story on my own Facebook page, and it received a lot of heartwarming response. I was asked by several people if I could write it in Dutch too. So here it is!

Op speciaal verzoek nu ook in het Nederlands 😉

Woeste landschappen, vulkanen en het Þjóðhátíð festival

De Vestmannaeyjar (Westman Eilanden) trokken mijn aandacht tijdens mijn eerste korte trip naar IJsland. Ik reed langs de zuidkust en voelde een onweerstaanbare drang toen ik die mysterieuze vulkanische eilandvormen aan de horizon zag lonken.

Het was als een soort van onverklaarbare natuurkracht. Ik moest er gewoon heen.

Vestmannaeyjar eilanden, Suðurland, Iceland
Vestmannaeyjar lonkend als een fata morgana aan de horizon. De mysterieuze mistflarden rond het eiland links (Elliðaey) worden in het IJslands ‘dalalæða‘ genoemd – een bijzonder en spectaculair natuurverschijnsel!

Aankomst op Vestmannaeyjar

Het jaar daarop ging ik terug naar IJsland, en had ik meer tijd om op ontdekkingstocht te gaan. Die eilanden waren de eerste bestemming op mijn route. De ferrytrip alleen al is adembenemend. Je vaart de haven van Heimaey binnen door een nauwe opening, omringd door een brokkelige keten van steile knoesten en een ontzagwekkend veld van gestold lava.

Sailing into Heimaey harbour, Vestmannaeyjar, Iceland
De haven van Heimaey.

Avontuurlijke vliegtrip

Op de heenreis naar Vestmannaeyjar kwam ik met een klein vliegtuigje vanaf Reykjavík domestic airport aanwaaien. De aankomst op Heimaey vanuit de lucht is een van de meest spectaculaire vluchten die je je kunt voorstellen. Je cirkelt met scherpe bochten over de steil uit zee oprijzende knoesten en daalt daarna snel af naar de korte landingsbaan, waar het vliegtuig nog even flink moet afremmen voordat de boel eindigt aan de rand van de zee.

Ik voelde meteen dat dit zo’n plek is waar ik naar terug zou willen gaan. En dat dit niet de laatste keer was dat ik er zou komen. Vestmannaeyjar is onvoorstelbaar mooi. Ik was in een constante staat van ‘natural high’, en de belachelijke glimlach die het veroorzaakte ging tijdens de twee dagen die ik er door bracht niet van mijn gezicht.

Jumbled rocks of Herjólfsdalur valley, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
Bizarre knoestigheid.

Waar zijn de Westman Eilanden?

Vestmannaeyjar is een vulkanische eilandengroep bij de zuidkust van IJsland. De eilanden liggen tegenover de Eyjafjallajökull vulkaan op het vasteland (inderdaad, die bekende 😉 ) en worden ook wel de Westman Eilanden genoemd. Heimaey lijkt misschien klein op de kaart, maar heeft een enorme dichtheid aan spectaculaire landschappen op 13,4 vierkante kilometer. De veerboot naar Heimaey vertrekt vanaf Landeyjahöfn en de overtocht duurt 35 minuten. De afslag naar de haven is bij Seljalandsfoss langs de Ring Road, de hoofdweg rond IJsland.

Gevormd door vulkanische oprispingen

De eilanden zijn zo’n 12.000 jaar geleden opgeborreld uit zee in een serie van vulkanische uitbarstingen vanuit de hotspot die er onder ligt, en met onregelmatige intervallen voor nieuwe toevoegingen zorgt. In 1963 verscheen een nieuw eiland, Surtsey, op spectaculaire wijze aan de horizon tijdens een vier jaar durende eruptie vanaf de zeebodem. Nog geen 10 jaar later barstte een grasveld op Heimaey plotseling vanuit het niets uit in 1973, en werd er een compleet nieuwe berg opgehoest.

Het dampte her en der nog steeds na toen ik in de krater stond. En het uitzicht vanaf de top van de Eldfell vulkaan is een van de meest spectaculaire die ik ooit had gezien.

View from Eldfell, midnight sunset, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
De camera kan het niet allemaal bevatten. Het is aan alle kanten spectaculair!

Fields of lupines and view to Eldfell and Helgafell volcanoes, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
Uitgestrekte lupinevelden, met de Eldfell en Helgafell vulkanen op de achtergrond.

Het Vestmannaeyjar Eiland Festival

Tijdens deze reis hoorde ik voor het eerst van het muziekfestival dat net een paar weken daarvoor was geweest. Ik maakte een boottocht rond het eiland, en de kapitein – die zijn gasten onderweg ook trakteerde op een saxofoon solo in een van de zeegrotten, om de mooie akoestiek te demonstreren – vertelde er enthousiaste verhalen over. Hij leerde me de uitspraak van het onleesbare woord dat de naam is van het festival: Þjóðhátíð. En de naam van de feestdag waarop het plaats vindt: Verslunarmannahelgi. Het is het weekend voor de eerste maandag in augustus.

Dus that was it: ik moest terug. Ik moest dat geweldige festival zien en meemaken. Verslunarmannahelgi Þjóðhátíð Vestmannaeyja. Tegen de tijd dat ik vertrok kon ik de hele riedel vloeiend uitspreken.

Þjóðhátíð festival vuurwerk, Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland
Þjóðhátíð festival vuurwerk in Herjólfsdalur.

Essentiële route onderdelen

Ik was serieus van plan om het jaar daarop te gaan, in augustus 2008. Maar uiteindelijk kwam het er niet van. Pas in juni 2014 ging ik weer eens terug naar IJsland. Ik had een van mijn vrienden opgepookt om mee te gaan, en er waren 2 dingen die voor mij in ieder geval in het reisschema moesten zitten.

  1. – De Fimmvörðuháls wandelroute over Eyjafjallajökull
  2. – Een trip naar Vestmannaeyjar!

De rest was optioneel en flexibel, en zou hoe dan ook niet teleurstellen.

Er is natuurlijk geen Þjóðhátíð in juni. Maar tegen die tijd was mijn liefde voor IJsland, die jarenlang onder de oppervlakte had gesluimerd, op grootschalige wijze opnieuw ontvlamd.

Translucent midnight dusk at Heimaey harbour, Vestmannaeyjar, Iceland
Het doorzichtige licht van de middernacht schemering.

IJslandse muziek

Weer thuis kwam ik ‘bij toeval’ allerlei IJslandse muziek tegen op YouTube. Ik was al fan van Sigur Rós, sterker nog: zij waren de reden dat ik in een spontane opwelling voor het eerst naar IJsland ging. Ik was benieuwd naar meer, en ik ontdekte het ene geweldige nummer en de ene geweldige band na de andere. Toen verscheen er een suggestie met een video van Þjóðhátíð 2012 – een nummer met de illustere titel ‘Þar sem hjartað slær’. Natuurlijk klikte ik er op…

Þjóðhátíð festival video’s

Het was de eerste keer dat ik echt beelden zag van het festival. In de video stonden overal mensen op de hellingen van de Herjólfsdalur vallei, genietend van de muziek, met vuurwerk en kampvuren. De melodie van het nummer sprak me meteen aan. Maar na 3 minuten werd ik er echt door overweldigd – toen het dramatische hoogtepunt zich ontvouwde.

Ik dacht: ‘Wat gebeurt hier nu?!’ 😮

Þjóðhátíð festival torches, Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland.
Blysin – de complete rij met vlammen over de lengte van Herjólfsdalur.

De complete bergwand werd in vuur en vlam gezet, met een rij van vlammen over de hele lengte van de vallei. Er leek geen einde aan te komen! Op dat moment moet ik er uit hebben gezien als die verbijsterde smiley, met uitpuilende ogen en een verbluft openvallende mond. Ik was totaal & compleet overdonderd door het geheel.

Het sprak rechtstreeks tot mijn vulkanische kern 😉

De officiële Þjóðhátíð site beschrijft hoe op zondagavond, de laatste dag van het festival, mensen zich verzamelen op de hellingen van Herjólfsdalur om mee te zingen met IJslandse liedjes. ‘Als middernacht nadert wordt de atmosfeer opgestuwd tot iets onbeschrijfelijks, en bereikt een kolkend hoogtepunt als de vallei oplaait in een visueel spektakel, een uitbarsting van rode fakkels die de vulkanische vlammen van het eiland symboliseren’.

Daarna zag ik een andere clip, ook uit 2012, gefilmd door iemand die er met zijn mobiele telefoon middenin stond en waar dit spektakel in volle glorie te zien en te horen was. Een vallei vol met duizenden mensen die enthousiast meebrullen met ‘Lífið er yndislegt’, nog zo’n klassieker.

Ik was definitief van mijn sokken geblazen. Hier moest & zou ik naar toe. Ik wilde dit met eigen ogen aanschouwen, en mezelf onderdompelen in die geweldige sfeer.

View from the top of Herjólfsdalur, Vestmannaeyjar, Iceland

En toen had ik eindelijk de kans

Eind juli 2016 was ik de hele week rond Þjóðhátíð op Vestmannaeyjar, gelukzalig rondstuiterend over het eiland. Ik heb alle kletturs beklommen, en de vulkanen, en de puffin kolonie bij Stórhöfði bezocht. En zelfs een opgetogen rondje over het eiland gehold als training voor de Reykjavíkur (kwart) marathon, waar ik een paar weken later aan zou meedoen. Het was schitterend weer en het festival was echt geweldig.

Þjóðhátíð themanummer

Ieder jaar wordt er een speciaal themanummer gemaakt voor het festival, het zogenaamde Þjóðhátíð lied. Sommige zijn beter dan andere, en door de jaren heen zijn er een paar epische klassiekers ontstaan en gebleven. Ze gaan allemaal over de magische atmosfeer, de euforie van Þjóðhátíð, en de schoonheid van de eilanden.

En ze refereren allemaal op enig moment aan Herjólfsdal. Het lijkt een soort ongeschreven regel te zijn.

Þjóðhátíð festival candles, Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland
Kaarsen op de bergtoppen in Herjólfsdalur. So so beautiful…!

De magische vallei

Herjólfsdalur is de vallei waar het festival wordt gehouden, en het is echt een adembenemende, magische plaats. Er zijn heel wat spectaculaire bergen en valleien in IJsland, maar Herjólfsdalur is inderdaad niet van deze wereld. De vallei ziet er uit als een gigantisch natuurlijk amphitheater, met indrukwekkende knoestige hellingen die aan alle kanten oprijzen. Het heeft iets dat niet in woorden is uit te drukken.

Het is alsof er een onverklaarbare energie uit opborrelt. Ik kon het zelfs van een afstand voelen, die eerste keer dat ik die eilanden als een fata morgana zag lonken aan de horizon.

View into Herjólfsdalur valley, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
As I gaze upon the Valley of Magic, I shall fear no heights 😉

Zwaartekracht trotserende uitzichten

De knoestige rotsen, met brute keien die de wet van de zwaartekracht lijken te trotseren, de intimiderende pieken die steil de lucht in stijgen. De manier waarop het licht langs de hellingen vloeit, en in de natuurlijke kom van de vallei valt. Het is adembenemend, en iedere keer als ik het zie wordt mijn hart lyrisch van blijdschap.

Je raakt gewoon nooit uitgekeken op die uitzichten.

Heimaklettur, the Home Rock, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
Heimaklettur – de Home Rock.

Het ultieme Þjóðhátíð lied

In 2012 kwam het meest epische Þjóðhátíð festival lied van allemaal. Het beschrijft de sfeer en het gevoel als geen ander, en het werd een instant klassieker. Sindsdien wordt het nummer elk jaar live gespeeld op het hoogtepunt van het festival, op zondagavond, als de bergwand om middernacht in vuur en vlam wordt gezet. Je hoort het ook overal tijdens het festival. Het is het lied dat mijn hart veroverde.

‘Þar sem hjartað slær’, van Sverrir Bergmann en Fjallabræður

Kveikjum eldana – Þar sem hjartað slær
We light the fires – Where the heart beats

Het heeft ook een van die schitterende subtiele woordspelingen die zo veelvuldig lijken voor te komen in het IJslands.

Í fjallasal – in the hall of mountains.

Herjólfsdalur mountain hall, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland
The mountain hall of Herjólfdalur – de mooiste concerthal ter wereld 😉

Overweldigende live versie

De live versie van ‘Þar sem hjartað slær’ die ze speelden nadat de fakkels waren aangestoken was overdonderend mooi. Het was zo intens dat ik letterlijk tot tranen toe geroerd was, overweldigd door gevoelens van euforie dat ik er eindelijk bij was om door dit alles overspoeld te worden.

Sjá, Heimaey og Herjólfsdal – Þar sem hjörtun slá í takt við allt
Where the hearts beat in tune with everything

Dat nummer is voor altijd in mijn hart verankerd.

Þjóðhátíð aardbeving

In 2016 had Sverrir Bergmann opnieuw de eer om het Þjóðhátíð lied te maken. Deze keer samen met Friðrik Dór en de band Albatross. Het heet ‘Ástin á sér stað’, en er zit een stukje in waarbij het publiek enthousiast mee klapt en stampt op de tekst van het lied.

Toen ze het op de zondagavond van Þjóðhátíð live speelden, werd dat echt als een kleine aardbeving geregistreerd door het meetstation op Stórhöfði, aan de andere kant van het eiland!

Þjóðhátíð festival, Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland
De fakkelnummers aan het hek langs de vuurlinie in Herjólfsdalur.

Het 143e jaar van Þjóðhátíð

Þjóðhátíð is bij toeval ontstaan in 1874. Op het vasteland werd het 1000-jarig jubleum van IJsland gevierd, maar door barre weersomstandigheden en woeste golven konden de inwoners van Vestmannaeyjar niet over varen om mee te doen met de festiviteiten. Dus besloten ze om in plaats daarvan maar hun eigen festival te organiseren. Sindsdien is het ieder jaar gehouden.

Zelfs in 1973 – het jaar van de verwoestende uitbarsting waarbij de Eldfell werd opgehoest en het complete eiland moest evacueren – ging het door. Ook al was het maar voor 1 dag, en bestond het publiek alleen uit degenen die waren achtergebleven om de rommel van de nasleep op te ruimen.

Groeiende rij met vlammen

Ieder jaar wordt er een nieuwe fakkel toegevoegd voor elk jaar dat het festival is gehouden. In 2016 waren er 143 fakkels. Ik heb het persoonlijk gecheckt. Toen ik door Herjólfsdalur liep, zag ik om de vier palen een blaadje met een nummer hangen aan het hek langs de berghelling, waar de fakkels worden aangestoken.

Die indrukwekkende rij van vlammen wordt dus steeds langer!

Sjá(umst) Heimaey og Herjólfsdal 🙂
Ástfangin ég gangi hér!

View from the top of Eldfell, Heimaey, Vestmannaeyjar, Iceland

Mijn verhaal op de officiële Þjóðhátíð site!

Lees hier IJsland tips voor first time visitors; de uitgebreide versie van mijn bijdrage aan een artikel van Reizen Inspiratie.

Update Þjóðhátíð 2017

… en 2018, en 2019…

Dit jaar was ik dus onderdeel van de fakkelbrigade. Ik moest er gewoon tussen staan. Ik was nummer 36 in de rij van 144 mensen die om middernacht de boel in vuur & vlam zetten en de fakkels aansteken in Herjólfsdal, op de zondagavond van Þjóðhátíð.

Het veroorzaakte een natural high dat de rest van de nacht voortwakkerde, zoals de kaarsen die de brekkuni verlichten nadat de fakkels zijn opgebrand.

Þjóðhátíð festival fakkels, Þar sem hjartað slær. Westman Eilanden, IJsland
Kveikjum eldana! Zet de boel in de fik 😀

Þjóðhátíð festival, candles in Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland
Rij met kaarsen boven de brekkunni.

Þjóðhátíð festival, Herjólfsdalur, Westman Eilanden, IJsland.
Uitzicht van achter de vuurlinie.

Video – Het epische anthem en de fakkels

Deze schitterende video is opgenomen vlak bij waar ik stond. De complete rij met fakkels is te zien, en een vallei vol mensen die uitbundig meebrullen met ‘Þar sem hjartað slær’. Woorden schieten tekort om de overweldigende intensiteit van dit alles te beschrijven.

Ik heb er maar één woord voor: GeWELDIG!! 😀

Þjóðhátíð festival fakkels

De rij is inmiddels 146 fakkels lang. In 2019 zwaaide ik trots met fakkel nummer 52.
Voor wie zich ook in de euforie wil storten: aan het begin van de zondagavond kun je een fakkel (en een kaars) ophalen. Het is een onvergetelijke ervaring!

De Engelse versie van dit verhaal is een van de top-5 blog posts van 2017, en het best gelezen verhaal op alle Wilderness Coffee & Natural High pagina’s.

Wil je meer zien van dit prachtige eiland? Lees hier hoe je naar Vestmannaeyjar kunt reizen. Op het handige kaartje hieronder vind je verschillende wandelroutes op Heimaey.

Gaat Þjóðhátið 2022 door?

Þjóðhátið 2022 staat gepland voor vrijdag 29 juli t/m zondag 31 juli 2022. Kijk op de officiële Þjóðhátið site voor de laatste updates (het meeste is alleen in het IJslands).

Helaas is Þjóðhátið 2020 uiteindelijk geannuleerd vanwege de Covid-19 coronavirus pandemie, ondanks pogingen om een kleinschalige variant te organiseren. Voor de eerste keer in het bijna 150-jarige bestaan ging Þjóðhátið niet door. Zelfs de uitbarsting van de Eldfell kon het festival destijds niet stoppen. Maar deze wereldwijde pandemie heeft alles tot een gierende stilstand gebracht.

Herjólfsdalur, Þjóðhátíð festival Vestmannaeyjar 2020
Þjóðhátíð 2020. Drie mensen zitten stoicijns op de hellingen van Herjólfsdalur, voor een leeg podium op de zondagavond… Luisterend naar de Brekkusöngur tijdens de live online uitzending. Op dat moment galmde ‘Takk fyrir mig van Ingó Veðurguð door de vallei, het Þjóðhátíð festival lied van 2020.

Voor het tweede jaar op een rij geannuleerd

Het zag er gunstig uit voor de zomer van 2021. Het nieuwe festival lied lijkt weer een klassieker te worden en iedereen stond klaar om te feesten. Maar minder dan een week vantevoren moest Þjóðhátið toch weer geannuleerd worden wegens toenemende infecties en nieuwe restricties op samenkomsten in IJsland. Helaas is dit virus nog steeds niet de kop ingedrukt.

Herjólfsdalur, Þjóðhátíð festival Vestmannaeyjar 2021
Þjóðhátíð 2021. Er werden 2 fakkels aangestoken, één voor ieder jaar dat het festival NIET door ging… voor de eerste keer in zijn 148-jarige geschiedenis. Deze keer speelden de bands de Brekkusöngur live op het podium voor een online uitzending op de zondagavond, maar zonder publiek in de vallei.

Dus ik beklom de Herjólfsdalur ridge via de achterkant, en keek van bovenaf toe 😉

Takk fyrir mig. Yndislega Eyja, ég kem aftur til þín.

Big party in 2022?

Hopelijk hebben we volgend jaar dan eindelijk The Big Party! Hier kun je de geweldige Festival Song van 2021, ‘Göngum í takt‘ van Hreimur Örn Heimisson beluisteren.

(c) Nancy Claus – Wilderness Coffee & Natural High

Heb je een vraag? Laat het me weten in de comment box onder aan deze pagina. Jouw bericht en de informatie in mijn antwoord zijn ook waardevol voor andere lezers. Thankx voor het delen 💚

Volg Wilderness Coffee & Natural High op Facebook en Instagram voor meer verhalen, inspiratie en updates.

Covid maatregelen IJsland

Voor actuele informatie over de Covid-19 situatie en reisbeperkingen in IJsland kun je terecht op Covid.is (in het Engels).

© All photo’s and content on this blog are my own, and subject to copyright (unless credited otherwise). Please contact me if you would like to use a picture or quote a piece of text from one of my articles. You’re welcome to share a link to my blog articles and pictures on social media, with a tag or mention to Wilderness Coffee & Natural High.


Meer verhalen in het Engels

Vestmannaeyjar walking tracks – The best walks on Heimaey

Fagradalsfjall – The spectacular Iceland volcano eruption

Northern lights – Energy from out of space pouring in

Kerlingarfjöll – Steaming valleys and surreal landscapes

The Vierdaagse of Nijmegen – Four days of long-distance trials & tribulations


Video’s

Ástin á sér stað – Þjóðhátíð 2016, met prachtige drone opnamen van het eiland en het festival.

Þar sem hjartað slær – De originele clip! inclusief die ontzagwekkende rij met vlammen!

Lífið er yndislegt – Een hele vallei vol mensen die uit volle borst meebrullen!


Þjóðhátíð songs

Mijn persoonlijke aanraders – de beste nummers en de klassiekers, officieel en onofficieel:

  • Þar sem hjartað slær – Sverrir Bergmann og Fjallabræður (2012)
  • Ástin á sér stað – Sverrir Bergmann, Friðrik Dór og Albatross (2016)
  • Göngum í takt – Hreimur Örn Heimisson (2021)
  • Takk fyrir mig – Ingó Veðurguð (2020)
  • Lífið er yndislegt – Land og synir (2001)
  • Ég fer á Þjóðhátíð – FM95BLÖ (2015, unoficial)
  • Brim og boðaföll – Hreimur (2008)
  • La dolce vita – Páll Oskar (2011)
  • Á sama tíma á sama stað – Friðrik Dór & Jón Jónsson (2018)
  • Stál og hnífur – Bubbi Morthens
  • Síðan hittumst við aftur – Sssól
  • Ég stend á skýi – Sssól
  • Vor í vaglaskógi – Kaleo (niet het origineel, maar dit is mijn favoriete versie)
  • Hjá þér – Sálin Hans Jóns Míns
  • Fram á nótt – Nýdönsk
  • Aldrei fór ég suður – Bubbi Morthens
  • Svört Sól – Sóldögg
  • Popplag í G-dúr – Stuðmenn

… og margir fleiri! 😉


2 thoughts on “Vestmannaeyjar – De vurige magie van de Westman Eilanden

  1. Ik kreeg deze vraag per mail van Dominic uit België: ‘We willen graag in 2020 eens naar dit festival! We zijn al 2 maal in IJsland geweest en dit lijkt me uit jouw verhaal een absolute topper. Weet wel niet goed hoe er aan te beginnen en of de kaarten voor dit festival vlug uitverkocht zijn…’

    1. Hier is het antwoord dat ik stuurde, zodat anderen met dezelfde vraag dit ook kunnen lezen: ‘Een kaartje kopen is geen probleem (de vallei is groot genoeg 😉 ) maar de accommodaties op het eiland raken snel volgeboekt voor het festival, vaak al een half jaar of langer vantevoren. Het loont om dan rechtstreeks contact op te nemen – voor de dagen van het festival bieden ze meestal geen kamers aan via booking. com etc. Ook de ferry moet je vantevoren boeken, vooral als je een auto wilt meenemen. Als je je eigen tent meeneemt kun je gebruik maken van de camping in Herjólfsdalur; in het festivalticket is een tentplaats inbegrepen (die hoef je niet te reserveren).’

      Op de festivalsite kun je meer info vinden. Als je gaat: veel plezier!
      (góða skemmtun 😉 )

Ask a question, leave a comment or share your thoughts 💚

%d bloggers like this: